Tagarchief: De Biesbosch

Baltsende visarenden!

9G8A6592_fotoneut
Het verenkleed van de visarend is contrastrijk. (foto: Jacques van der Neut)

Visarenden en de Biesbosch hebben al een hele tijd een warme band. De ondiepe, visrijke lagunes oefenen een enorme aantrekkingskracht uit. In het verleden bleven er al exemplaren in het zoetwatergetijdengebied overzomeren. De aanwezigheid van visarenden lijkt nu serieuzer te worden. Thans maken ze er de vreemdste capriolen. De balts is een bijzonder spectaculair schouwspel.

Schril gefluit
Normaal gesproken is dit gedrag uitsluitend in de broedgebieden te zien en te horen. Desondanks voelt de visarend zich bijzonder goed in de Biesbosch thuis. Vorig jaar hoorde ik al zoiets van mijn ex-collega Geurt Verhoeks, die in de Noordwaard woont.  De hele dag hoorde hij een hoog, schril gefluit. Een exemplaar sloofde zich toen behoorlijk uit en bouwde zelfs ook een nest in een stel dode bomen. Ondanks al die inzet en energie kwam er toen echter geen partner opdagen. Afgelopen dagen bezocht ik de locatie regelmatig. Het boomnest werd door een visarend opgekalefaterd. Keer op keer vloog de vogel, een geringd mannetje uit Mecklenburg-Vorpommern, heen en weer. Maar met een vogel op zo’n nest wordt het natuurlijk niks. Op een gegeven ogenblik vliegt het mannetje weg. Door mijn verrekijker zie ik dat de vogel in een van zijn klauwen een kleine prooi klemt. Dient wellicht voor een toekomstige partner gunstig te stemmen? De visarend vliegt in een zigzag-lijn en laat zich af en toe vallen als een baksteen. In de omlaag gaande vlucht, spreidt de visarend zijn vleugels een klein beetje. Voortdurend is er een hoog, schril gefluit te horen. De vogel vliegt enorm hoog en hangt als een klein, zwart stipje in de lucht. In de tussentijd dat de vogel weg is, grijpen zwarte kraaien en een stel nijlganzen hun kans. Ze staan potsierlijk op de nestrand, maar plotseling is de visarend weer terug en veegt de indringers met een felle duik van het nest. De volgende dag spreek ik Trudy Verhoeks op de pont en van haar hoor ik dat er twee vogels op het nest zitten! Snel langs het nest en jawel, twee vogels aanwezig. Mooi. Was al dat gefluit en ondersteboven vliegen toch nog ergens goed voor!

9G8A6554
Een visarend heeft een vis gevangen in een smalle poldersloot en vliegt ermee naar het nest. Zo’n gevangen vis wordt in de lengterichting, met de kop naar voren, vervoerd. Voor een goede grip op de glibberige vis, is de binnenkant van de klauwen voorzien van stugge schubben. (foto: Jacques van der Neut)

Mooie luchtshow vissende zeearend en pestende visarend

9G8A6196_weblog
Een visarend (links) duikt op de zeearend. (foto: Jacques van der Neut)

Iedereen weet inmiddels dat er zeearenden in de Biesbosch broeden. In het natte natuurgebied verblijven echter ook visarenden. Beide roofvogels hebben het wel eens met elkaar aan de stok. Het verhaal begint met een juveniele zeearend die boven een sloot op meerkoeten jaagt…

9G8A6149_weblog
De zeearend probeert de meerkoet uit de vegetatie te krijgen. (foto: Jacques van der Neut)

Juveniele zeearend
In de polder De Kroon en De Zalm zit pal naast een lange, smalle sloot een juveniele zeearend. Als het bakbeest met gespreide vleugels boven de sloot flappert is er een zwarte tekening op de staartveren zichtbaar. De snavel van de vogel is bovendien duidelijk grijsblauw gekleurd en de achterrand van de vleugels ziet er behoorlijk ‘gezaagd’ uit. Het gaat hier dus zeer waarschijnlijk om een tweede kalenderjaarsvogel. Zodra de vogel boven de sloot hangt stuiven meerkoeten uitéén en een exemplaar duikt de weelderige vegetatie in. De zeearend strijkt regelmatig neer in de slootkant. Dan weer rechts, dan weer links. De reusachtige roofvogel hangt meerdere keren boven de sloot. Logisch dat vogelaars ook wel de tem ‘vliegende deur’ hanteren. De zeearend probeert diverse keren de meerkoet van het land, weer het water in te jagen. Kort daarop echter, laat de zeearend de meerkoet voor wat het is. Iets in het water trekt namelijk onophoudelijk de aandacht. De zeearend is gebiologeerd door rimpelingen in het water. Het gaat ongetwijfeld om een maaltje vis.

9G8A6171_weblog
De zeearend hangt meerdere malen pal boven de sloot. (foto: Jacques van der Neut)

Felle stootduiken
Een paar meter verderop zwemt een koppel, gakkende Canadese ganzen. De zeearend krijgt inmiddels ook belangstelling van andere vogelsoorten: duikende kieviten, kokmeeuwen en zwarte kraaien. Dan wordt al die aandacht te gortig en de reusachtige roofvogel trekt aan zijn stutten. Met diepe vleugelslagen gaat de vogel er vandoor, maar strijkt kort daarop langs de weg Lijnoorden weer neer. De zeearend vliegt op en scheert boven een smalle sloot en gritst plotseling een vis uit het water. De onfortuinlijke vis glinstert in het zonlicht. De zeearend wint hoogte, maar wordt dan plotseling fel op de huid gezeten door een uit het niets opdoemdende visarend. De ranke, voornamelijk visetende roofvogel, maakt een serie felle stootduiken. Iedere keer als de visarend dicht nadert, gooit de zeearend zich op de rug. Op een gegeven moment laat de visarend zijn pesterijen achterwege en verdwijnen beide vogels geleidelijk uit het zicht. Wat een spectaculaire luchtshow!

9G8A6147_weblog
De zeearend zweeft regelmatig pal boven de sloot. (foto: Jacques van der Neut)